Kapak ölçüsü nasıl hesaplanır? Aralık, menteşe sayısı ve kupa deliği
Kapak, dolabın müşterinin gördüğü yüzüdür. 1 mm'lik ölçü farkı karkasta fark edilmez, kapakta aralık çizgisini bozar. Aşağıda tam bindirme kapağın ölçüsü, menteşe sayısı ve kupa deliğinin yeri, örneklerle.
Bindirme türü ölçüyü belirler
Kapak ölçüsü, kapağın yan paneli ne kadar örttüğüne bağlıdır. Üç durum vardır ve her biri ayrı menteşe kolu ister:
- Tam bindirme (düz kol, 0 mm): kapak yan panelin kalınlığını tümüyle örter. Yaygın atölye uygulaması budur; aşağıdaki hesaplar buna göredir.
- Yarım bindirme (kırık kol, 9 mm): iki kapak ortak bir yan paneli paylaşır; her biri yanın yarısını örter. Bitişik dolaplarda tek yan kullanılıyorsa gerekir.
- İç kapak (tam kırık kol, 16 mm): kapak yanların arasına, karkasın içine oturur. Çerçeveli ve klasik işlerde görülür; aralık toleransı çok daha dardır.
Menteşe kolunu yanlış seçerseniz kapak ya komşu kapağa biner ya da yanın içinde kalır; ölçü doğru olsa da görüntü bozulur.
Tam bindirme kapak ölçüsü
Kural: kapak, karkasın dış ölçüsünden aralık payları kadar küçüktür. Türkiye'de yaygın aralık 2–3 mm'dir; burada her kenarda 1,5 mm, yani iki komşu kapak arasında 3 mm alalım.
- Tek kapak: 600 mm genişlik, 720 mm yükseklikte dolap için kapak 600 − 3 = 597 mm genişlik, 720 − 3 = 717 mm yükseklik.
- Çift kapak: 800 mm dolapta iki kapak arasında da 3 mm aralık kalır: (800 − 3 − 3) / 2 = 397 mm. Orta aralığı unutursanız kapaklar 1,5 mm biner.
- Üst dolap kapağı: aynı kural; 720 mm üst dolapta 717 mm. Tavana dayanan dolapta üst aralığı 3–5 mm'ye çıkarın; tavan düz değildir.
Alt dolapta tezgâh altını ayrıca düşünün: tezgâh karkasın üstüne oturursa kapağın üst kenarı tezgâhın altına 2–3 mm kala bitmelidir. Kapağın kesim ölçüsü, dört kenara 2 mm bant geliyorsa bitmiş ölçüden 4 mm küçüktür: 597 × 717 kapak için 593 × 713 mm (bkz. kenar bandı rehberi).
Menteşe sayısı
Menteşe sayısı kapağın yüksekliğine ve ağırlığına göre seçilir. Yaygın kural:
| Kapak yüksekliği | Menteşe | Not |
|---|---|---|
| 900 mm'ye kadar | 2 | Standart mutfak kapağı |
| 900 – 1600 mm | 3 | Boy dolabı, kiler kapağı |
| 1600 – 2000 mm | 4 | Gardırop kapağı |
| 2000 mm üstü | 5 | Tavana kadar boy dolabı |
Ağırlık ikinci ölçüttür: 600 mm'den geniş, cam ya da aynalı, 22 mm ve üstü kalınlıkta kapaklarda tablodaki sayıya bir menteşe ekleyin. Üreticinin kataloğunda menteşe başına taşıma değeri yazar; kapağın kilosunu (18 mm suntalam yaklaşık 12–13 kg/m²) bununla karşılaştırın. Üçten fazla menteşede aradakileri eşit aralıkla, raflara çarpmayacak şekilde dağıtın.
Sayı kadar hiza da önemlidir. Üst ve alt menteşe tam karşılıklı değilse kapak kapanırken "yürür", aralığı bir uçta kapanıp öbür uçta açılır. Yan paneldeki menteşe tabanlarını 32 mm'lik sistem deliklerine oturtursanız hiza kendiliğinden tutar. 1200 mm'yi geçen kapaklarda ölçüden önce levhanın düzlüğü sorun olur; 18 mm lamine kapak 2 m boyda eğilir, bu yüzden boy dolabı kapakları çoğunlukla iki parça yapılır ya da 22 mm levhadan seçilir.
Kupa deliği: Ø35, kenardan 3–5 mm
Menteşe kupası kapağın iç yüzüne açılan Ø35 mm, 12,5–13 mm derinliğinde bir deliktir. 18 mm kapakta 13 mm derinlik, ön yüze 5 mm levha bırakır; 16 mm kapakta 11–12 mm'yi geçmeyin, yoksa yüz patlar.
- Kenardan uzaklık (K ölçüsü): kupa deliğinin kenarı kapak kenarından 3–6 mm içeridedir; en yaygın değer 3–5 mm. Delik merkezi buna göre kenardan 17,5 + K, yani 20,5–22,5 mm'de olur; çoğu şablon 21,5 mm'ye ayarlıdır. K büyüdükçe kapağın yanı örtme payı azalır.
- Yükseklik: üst ve alt menteşenin merkezi kapağın kenarından 90–120 mm içeride; 100 mm en yaygındır. Raf ön kenarı menteşe kolu hizasına gelirse çarpar; rafı 20–30 mm geriye alın ya da menteşeyi kaydırın.
- Yan paneldeki taban: menteşe tabanı, yan panelin ön kenarından 37 mm merkezde (32 mm sistem deliği sırasında) vidalanır; kupa yükseklikleriyle aynı hizada olmalıdır. Minifix ve kavela ile çakışmamasına dikkat edin (bkz. bağlantı elemanları rehberi).
Açılış açısı ve komşu dolap
Standart menteşe 100–110° açılır. İç çekmeceli ya da içinden raf çıkan dolaplarda 155–170° menteşe gerekir; yoksa kapak çekmecenin yolunu keser. Köşe dolaplarda 45° ve 135° kollu özel menteşeler kullanılır.
Çakışma iki yerde çıkar. Birincisi, kapak açılırken menteşe tarafındaki kenarı dolabın dış yüzünden dışa taşar; duvar dibinde ya da yanında kolon, buzdolabı veya fırın kasası varsa 20–30 mm'lik bir dolgu koyun, kulp çıkıntısını da sayın. İkincisi, iki dolabın kapakları karşılıklı açılıyorsa (köşede sık olur) ikisi aynı anda açılamaz; birini menteşe tarafını değiştirerek çözün ya da açılış açısını sınırlayan menteşe kullanın. Üst dolapta yukarı açılır kapak (Aventos tipi mekanizmalar) bu sorunu kaldırır; ancak kapağın ağırlığına ve yüksekliğine göre doğru kuvvet sınıfı seçilmelidir.
Kontrol listesi
- Bindirme türü ve menteşe kolu belirlendi mi?
- Çift kapakta orta aralık ölçüye girdi mi?
- Kapak boyuna göre menteşe sayısı tabloya uyuyor mu; ağır kapakta bir fazla var mı?
- Kupa delikleri rafla ve bağlantı delikleriyle çakışıyor mu?
- Kapağın yanında duvar, kolon, cihaz var mı; dolgu bırakıldı mı?
- Menteşe tarafı (sağ / sol) müşteriyle konuşuldu mu?
Karkas'ta nasıl?
Karkas'ta kapak, dolabın parametrelerinden türetilir: menteşe tarafı ve yerleri dolapla birlikte belirlenir, Ø35 kupa delikleri delik listesine, menteşe adedi malzeme ve hırdavat listesine girer. Aventos tipi yukarı açılır kapak seçilebilir; aç / kapa animasyonuyla kapaklar açık halde de görülür. Bilgi için ana sayfadaki Erken erişim bölümüne bakın.